Lipawa
Z Wikipedii
| Lipawa Liepāja |
|||||
|
|||||
| Państwo |  Łotwa |
||||
| Miasto | Lipawa | ||||
| Powierzchnia | 60,4 km² | ||||
| Położenie | 56° 31' N 21° 01' E |
||||
| Wysokość | 7 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2006) • liczba ludności • gęstość |
85 710 1419 os./km² |
||||
|
Położenie na mapie Łotwy
  Lipawa
Liepāja |
|||||
| Strona internetowa | |||||
Lipawa (łot. Liepāja, niem. Libau, lit. Liepoja, rus. Либава, est. Liibavi, jid. ליבאַװע), miasto na Łotwie, w południowo - zachodniej części kraju, w Kurlandii, nad Morzem Bałtyckim i jeziorem Liepājas, 85 710 mieszkańców (2006), 3. co do wielkości miasto na Łotwie, siedziba władz okręgu i miasto wydzielone.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Lipawa została założona przez plemiona Kurów zajmujące się rybołówstem w 1253 roku jako Lyva. W 1263 zakon kawalerów mieczowych, po połączeniu się z zakonem krzyżackim założył tutaj osadę Libau. Nazwa Liepāja weszła do powszechnego użycia po 1560 roku. W 1625 książę Kurlandii i Semigalii Fryderyk Kettler nadał osadzie prawa miejskie, potwierdzone przez króla Polski Zygmunta III Wazę w 1626 roku. Od II rozbioru Polski w 1793 był to jedyny port I Rzeczypospolitej. W 1795, po upadku księstwa Kurlandii i Semigalii w wyniku III rozbioru Polski Lipawa została przyłączona do Cesarstwa Rosyjskiego. W czasie powstania styczniowego, tą drogą sprowadzano uzbrojenie dla powstańców (m. in. sztucery z Belgii). W XIX wieku miasto szybko rozwijało się jako główny bałtycki port Rosji, a na początku XX wieku stało się miejscem, z którego wielu obywateli rosyjskich udawało się na emigrację do Stanów Zjednoczonych. W 1876 doprowadzono tutaj kolej, dzięki czemu jeszcze bardziej rozwinął się port, zdolny przyjmować towary z całej Rosji. W 1900 roku 7% rosyjskiego eksportu przypadało na port w Lipawie. Podczas I wojny światowej Lipawa była okupowana przez Niemcy, po zakończeniu wojny i ogłoszeniu niepodległości przez Łotwę przez 6 miesięcy miasto pełniło funkcję tymczasowej stolicy, przed przybyciem rządu do Rygi. Podczas II wojny światowej Lipawa uległa znacznym zniszczeniom, a terror okresu stalinowskiego sprawił, że została częściowo wyludniona, głównie przez deportacje na Syberię, ale również przez ucieczki mieszkańców miasta na zachód. Niemcy wymordowali miejscowych Żydów w 1941. Podczas okupacji sowieckiej w latach 1945 - 1991 port w Lipawie przestał pełnić funkcje handlowe, gdyż utworzono tam (w północnej części miasta, dzielnica Karosta) duży port Marynarki Wojennej ZSRR i bazę okrętów podwodnych. W 1991 port ponownie otwarto dla statków handlowych, zaś ostatni żołnierze sowieccy opuścili Lipawę w 1994 roku. W 1997 na terenie Lipawy utworzono specjalną strefę ekonomiczną, która spowodowała szybki rozwój gospodarczy portu i miasta.
[edytuj] Turystyka
W Lipawie znajduje się wiele zabytków architektury, sztuki i kultury. Kultywowane są tutaj dawne tradycje morskie i kulturalne. Do najważniejszych zabytków należą: luterański kościół św. Trójcy z lat 1742 - 1758, kościół św. Anny z ołtarzem z 1697 z pięknymi organami (do początków XX wieku największymi na świecie), wykonanym przez Serfensa Młodszego. Lipawa to również ośrodek edukacyjny, działa tutaj najstarsza na Łotwie orkiestra symfoniczna, odbywają się festiwale muzyki rockowej Liepājas dzintars ("Bursztyn Lipawy"). W mieście występuje klub hokejowy i piłkarski Metalurgs Lipawa (mistrz kraju w piłce nożnej).
[edytuj] Gospodarka
Port w Lipawie jest trzecim co do wielkości w kraju. Mieści się on w specjalnej strefie gospodarczej. Strefa zajmuje 37 km². Na jej terenie działa 19 spółek, w tym największa, zakłady metalurgiczne Liepājas metalurgs. W porcie przeładowuje się głównie drobnicę, drewno i ładunki metalowe. Lipawa posiada połączenia promowe z Karlshamn w Szwecji i Rostockiem. Znajduje się tutaj również międzynarodowy port lotniczy.
[edytuj] Miasta partnerskie
Nynäshamn
Elbląg
Bellevue
Darmstadt
Nykøbing Falster- Karlshamn
Kłajpeda- Gdynia
Homel
Rogaland- Bergen (dzielnica Årstad)
- Połąga
Obwód moskiewski (część zachodnia)- Helsingborg
[edytuj] Osoby związane z Lipawą
- Alexander Faltin - polityk
- Rolf Kahn - piłkarz, ojciec Olivera Kahna
- Zenta Maurina - pisarka
- John Martens - architekt
- Maris Verpakovskis - piłkarz
- Herberts Cukurs - łotewski lotnik
[edytuj] Zobacz też
- Gimnazjum w Lipawie
- Synagoga w Lipawie
- Stacja kolejowa Lipawa
- Katedra Świętego Józefa w Lipawie
- Cerkiew św. Mikołaja w Lipawie
Okręgi
Aizkraukle • Alūksne • Balvi • Bauska • Dobele • Dyneburg • Gulbene • Jēkabpils • Jełgawa • Kieś • Krasław • Kuldīga • Limbaži • Lipawa • Lucyn • Madona • Ogre • Preiļi • Ryga • Rzeżyca • Saldus • Talsi • Tukums • Valka • Valmiera • Windawa
Miasta wydzielone
Dyneburg • Jełgawa • Jurmała • Lipawa • Ryga • Rzeżyca • Windawa
| Koniec wojny gazowej? Czesi: Jest porozumienie! |
|
Czeskie przewodnictwo w UE poinformowało w czwartek wieczorem, że jest porozumienie z Rosją ws. rozmieszczenia misji unijnych obserwatorów, którzy mają monitorować przepływ rosyjskiego gazu przez Ukrainę do Unii Europejskiej.
|
| Radom: Pożar kamienicy, mieszkańcy na mrozie |
|
W czwartek wieczorem zapaliła się dwukondygnacyjna kamienica w centrum Radomia. Prawdopodobnie przyczyną pożaru był wybuch butli gazowej. Ewakuowano kilkanaście osób.
|
| Prezydent Kaczyński twardy, a nie miękki |
|
Prezydent Lech Kaczyński przybył w czwartek wieczorem do czeskiej Pragi. W planie kilkugodzinnej wizyty są rozmowy z prezydentem Vaclavem Klausem i premierem Mirkiem Topolankiem. Jednym z głównych tematów rozmów będzie sprawa kryzysu gazowego.
|
| Przerażająca relacja Czerwonego Krzyża z Gazy |
|
W niezwykle ostrych słowach Międzynarodowy Czerwony Krzyż upomniał Izrael za uniemożliwianie lub utrudnianie karetkom pogotowia wywożenia rannych z terenów walk w Strefie Gazy.
|
| Chiny już nie chcą pożyczać pieniędzy Ameryce |
|
Chiny zaczynają ograniczać pożyczanie pieniędzy USA w postaci wykupywania amerykańskich obligacji skarbowych - pisze czwartkowy "New York Times". Na krótką metę może to być bolesne dla zadłużonych i pogrążonych w recesji Stanów Zjednoczonych.
|