Hawaje
Z Wikipedii
| Hawaje State of Hawaii Mokuʻāina ʻo Hawaiʻi |
|||||
|
|||||
| Przydomek: The Aloha State Stan miłości |
|||||
| Dewiza: Ua Mau ke Ea o ka ʻĀina i ka Pono | |||||
 |
|||||
| Państwo |  Stany Zjednoczone |
||||
| Stolica | Honolulu | ||||
| Największe miasto | Honolulu | ||||
| Gubernator | Linda Lingle | ||||
| Język urzędowy | angielski, hawajski | ||||
| Powierzchnia • ogółem |
na 43 miejscu 28 337 km² |
||||
| Populacja (2000) |
na 42 miejscu 1 211 537 |
||||
| Gęstość zaludnienia (2000) |
na 13 miejscu 42,75 /km² |
||||
Piramida wieku |
|||||
| Wejście do Unii • kolejność |
50 |
||||
| Strefa czasowa | UTC-10 | ||||
| Szerokość geograficzna | 18°55'N - 29°N | ||||
| Długość geograficzna | 154°40'W - 162°W | ||||
| Szerokość Długość |
2450 km -- km |
||||
| ISO 3166-2 | US-HI | ||||
Hawaje (ang. Hawaii, haw. Hawaiʻi) – stan nie posiadający geograficznej łączności z resztą kraju, położony na archipelagu Hawaje, w północno-środkowej części Oceanu Spokojnego, w odległości około 4 tys. kilometrów od kontynentalnych Stanów Zjednoczonych. Archipelag jest pochodzenia wulkanicznego. Rozpościera się na długości niemal 2,5 tys. km. Składa się z ośmiu wysp - Hawaii, Oahu, Kauai, Molokai, Lanai, Maui, Niihau i Kahoolawe. Powierzchnia wysp jest górzysta. Liczne są czynne wulkany.
Oficjalnie w stanie mieszka 1,2 mln ludzi, a w praktyce ponad 1,3 mln jeśli dodać turystów i żołnierzy amerykańskich sił zbrojnych. Ogromna większość z nich, prawie 1 mln, mieszka na najgęściej zaludnionej wyspie Oahu. Tylko 6,6% procent mieszkańców stanu uważa się za rdzennych (Polinezyjskich) obywateli Hawajów. Największa grupa mieszkańców, około 41%, to imigranci z Azji lub ich potomkowie.
Spis treści |
[edytuj] Historia
- W okresie od V wieku do VIII wieku na wyspy archipelagu przybywają z Tahiti Polinezyjczycy.
- 1778 rok - Na wyspy dociera wyprawa pod dowództwem Jamesa Cooka.
- 1820 - Początek chrystianizacji mieszkańców wysp. Król Kamehameha III wprowadza konstytucję.
- 1835 rok - Uruchomienie przemysłowej produkcji cukru z uprawianej na wyspie trzciny cukrowej.
- 1887 rok - Król Kalakaua odstępuje Amerykanom port w zatoce Pearl Harbor.
- 1893 rok - Detronizacja królowej Liliuokalani.
- 1894 rok - Proklamowanie Republiki Hawajskiej.
- 1898 rok - Stany Zjednoczone dokonują aneksji Hawajów.
- 7 grudnia 1941 roku - Powietrzny atak japoński na bazę marynarki wojennej w Pearl Harbor. Amerykanie stracili osiem okrętów wojennych i ponad sto samolotów znajdujących się na ziemi. W nalotach zginęło ponad 3 tysiące amerykańskich marynarzy i pilotów.
- 21 sierpnia 1959 roku - Przyjęcie do Unii (jako 50 stan).
[edytuj] Geografia
- Klimat: zwrotnikowy morski
- Główne rzeki: Kaukonahua (długość 53 km)
- Roślinność:
- Liczba hrabstw: 5
- Największe hrabstwo: Hawaii
- Liczba parków stanowych:
- 5 największych miast: Honolulu, Hilo, Kailua, Kaneohe, Waipahu
[edytuj] Symbole stanu
- Dewiza: Ua mau ke ea o ka aina i ka pono (Prawością żyje ten naród)
- Przydomek: The Aloha State
- Znaczenie przydomku: Słowo aloha używane jest w znaczeniu witaj oraz żegnaj, Stan Aloha - dosłownie - stan miłości
- Symbole: nene (gęś hawajska), drzewo kukui, hibiskus
[edytuj] Przemysł i bogactwa naturalne
- główne uprawy: trzcina cukrowa, ananasy, orzeszki makadamia.
- cukrowniczy i turystyka.
[edytuj] Uniwersytety i wyższe uczelnie
- Brigham Young University Hawaii
- Chaminade University
- Hawaii Pacific University
- University of Hawaii System
- Aloha Christian Theological Seminary, Kailua-Kona
[edytuj] Sławni ludzie
Król Kamehameha I, królowa Liliuokalani, Barack Obama, Nicole Scherzinger
[edytuj] Ciekawostki
Nazwa Wikipedia pochodzi od hawajskiego słowa "Wiki", które oznacza w tym języku "szybko"
[edytuj] Zobacz też
- Stany Zjednoczone
- Podział terytorialny Stanów Zjednoczonych
- Historia Stanów Zjednoczonych Ameryki,
- Konstytucja Stanów Zjednoczonych
- Hawaje
- Kultura hawajska
- Język hawajski
- Alfabet hawajski
- Przywódcy Hawajów - Premierzy Hawajów
- Królestwo Hawajów - Republika Hawajów
|
|||||||||||||
|
|||||||||||
| Chiny już nie chcą pożyczać pieniędzy Ameryce |
|
Chiny zaczynają ograniczać pożyczanie pieniędzy USA w postaci wykupywania amerykańskich obligacji skarbowych - pisze czwartkowy "New York Times". Na krótką metę może to być bolesne dla zadłużonych i pogrążonych w recesji Stanów Zjednoczonych.
|
| Szefowie Gazpromu i Naftohazu jadą do Soczi |
|
Szefowie rosyjskiego Gazpromu i ukraińskiego Naftohazu, Aleksiej Miller i Ołeh Dubyna, z Brukseli razem polecą do Soczi, nad Morzem Czarnym - podała w czwartek wieczorem agencja ITAR-TASS, powołując się na dobrze poinformowane źródło w stolicy Belgii.
|
| "Chwała Bogu, z Polską wszystko uregulowane" |
|
Premier Rosji Władimir Putin wyraził w czwartek zadowolenie ze stanu relacji z Polską w sferze tranzytu rosyjskiego gazu ziemnego do Europy Zachodniej.
|
| Dwudziestu siedmiu ministrów karci Rosję i Ukrainę |
|
Ministrowie spraw europejskich krajów UE przyjęli w czwartek wspólną deklarację, w której ocenili, że w konflikcie gazowym Ukraina i Rosja szkodzą swej wiarygodności, oraz zapowiedzieli przyspieszenie prac nad polityką bezpieczeństwa energetycznego.
|
| Iran grozi Izraelowi, ale zakazał wyjazdu "kamizkaze" |
|
Irański przywódca religijny ajatollah Ali Chamenei zakazał ochotnikom z tego kraju wyjazdów, by przeprowadzać samobójcze ataki bombowe przeciwko Izraelowi. Ostrzegł jednak, że Iran nie będzie szczędził wysiłków, żeby wspomóc Hamas w inny sposób.
|